گیاهانی که چنگال سرطان را قطع می‌کنند

گیاهانی که چنگال سرطان را قطع می‌کنند

مهندس محبوبه پرتوی؛کارشناس ارشد گیاهان دارویی

سرطان نوعی اختلال در سرعت تکثیر و تمایز سلولی است که می‌تواند در هر بافتی از بدن و در هر سنی رخ دهد و با حمله به بافت‌های سالم بدن موجب بیماری شدید و در نتیجه مرگ شود. سالانه در اثر ابتلا به انواع سرطان‌ها افراد بسیاری از بین می‌روند. این بیماری پس از اختلالات قلبی عروقی دومین علت شایع مرگ و میر در جهان و ایران است.

تغذیه نقش مهمی در پیشگیری از ابتلا به سرطان دارد. در این مقاله به معرفی تعدادی از گیاهان دارویی ضد سرطان پرداخته شده است.

نام فارسی: بومادران

اندام مورد استفاده: قسمت مورد استفاده‌ی این گیاه سرشاخه‌های گل‌دار و برگ آن است که طعم تلخ و بوی قوی دارند.

پراکنش گیاه در کشور: نواحی کوهستانی اطراف دماوند، نواحی مختلف رشته کوه‌های البرز، نواحی شمالی اوشان، اشتران کوه، ارومیه، تبریز، پلور در ارتفاعات ۲۱۰۰ متری، راه گرگان به مشهد، جنگل گلستان.

نام فارسی: گل ختمی

اندام مورد استفاده: برگ و گل و ریشه‌ی آن مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پراکنش گیاه در کشور: در نواحی مختلف البرز، اطراف تهران، کرج، اراک، آذربایجان، گیلان، گرگان، خراسان، لرستان و اصفهان می‌روید.

نام فارسی: شوید

اندام مورد استفاده:  قسمت مورد استفاده‌ی شوید، میوه و برگ آن است.

پراکنش گیاه در کشور: در نواحی مختلف مانند تبریز و خراسان (اترک بین شیروان و بجنورد) ذکر شده است.

نام فارسی: ترخون

اندام مورد استفاده: قسمت مورد استفاده این گیاه برگ و سرشاخه‌های جوان و برگ‌دار آن است.

پراکنش گیاه در کشور: در همه‌ی مناطق کاشته می‌شود.

نام فارسی: سیر

اندام مورد استفاده: پیاز آن مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پراکنش گیاه در کشور: در غالب نواحی پرورش می‌یابد.

نام فارسی: مارچوبه

اندام مورد استفاده: قسمت دارویی و مورد استفاده‌ی این گیاه، قاعده‌ی ساقه‌ی هوایی و ریزوم همراه ریشه‌ی آن است.

پراکنش گیاه در کشور: آذربایجان، خوی، تبریز، نواحی مختلف البرز، جلفای اصفهان، اراک، کرمانشاه و مهارلو در شیراز است.

نام فارسی: جو‌ی دوسر

اندام مورد استفاده: میوه‌ی آن مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پراکنش گیاه در کشور: در غرب کشور، اراک، لرستان، خوزستان و فارس می‌روید و پرورش می‌یابد.

نام فارسی: زرشــک

اندام مورد استفاده: قسمت مورد استفاده‌ی این گیاه؛ ریشه، پوست ریشه و ساقه، برگ، گل و میوه‌ی آن است.

پراکنش گیاه در کشور: شمال شرقی (جنگل گلستان)، سمنان، دامغان، شاه‌کوه، شاه‌پسند، بین بجنورد و  تپه مراوه، بین نیشابور و مشهد، تربت‌حیدریه، بیرجند، آذربایجان (دره رودخانه‌ی قطور)، جنوب شرقی کرمان (بین بم و سیرجان)، بخش مرکزی (اصفهان، دورود، اشترانکوه)، جنوب (شیراز، اردکان، دشت ارژن)، جنوب شرقی (کرمان، ده بالا نزدیک کرمان، کوه هزاران، ارتفاعات جبال بارز، سیرجان، بین بم و جیرفت، یزد، شیرکوه، البرز، اطراف تهران (رودک، رینه، کندوان، پل زنگوله)

نام فارسی: چغنــدر

اندام مورد استفاده: برگ و ریشه مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پراکنش گیاه در کشور: کاشته می‌شود.

نام فارسی: گشنیــــز

اندام مورد استفاده: برگ و ساقه و میوه آن مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پراکنش گیاه در کشور: در کرمانشاه، آبادان، بلوچستان، بوشهر، کرمان، قزوین، یزد و آذربایجان انتشار دارد.

نام فارسی: خرنوب

اندام مورد استفاده: قسمت مورد استفاده‌ی آن میوه است.

پراکنش گیاه در کشور: در فارس سلماس، در ارتفاعات ۹۰۰ تا ۱۲۰۰ متری و اطراف کازرون وجود دارد.

 

نام فارسی: کاسنـــی

اندام مورد استفاده: از نظر درمانی ریشه‌ی ضخیم و گوشت‌دار و برگ‌های قاعده‌ی ساقه و حتی گل و دانه آن مورد توجه است که آن هم اگر از گیاه وحشی به دست آید مزیت بیشتری دارد.

پراکنش گیاه در کشور: کاسنی، پراکندگی وسیع دارد چنانکه در دامنه‌های کم ارتفاع البرز، راه قزوین به رشت، اطراف تهران، کرج، آذربایجان (ارومیه و نواحی دیگر آن) ، گیلان (اطراف رشت، لاهیجان)، فارس، بلوچستان، آبادان، نواحی کوهستانی خراسان (بین بجنورد و مشهد در ۱۵۰۰ متری، بین مشهد و فریمان در ۱۰۰۰ تا ۱۳۰۰ متری و بسیاری از مناطق دیگر وجود دارد.)

نام فارسی: زعفـــران

اندام مورد استفاده: کلاله مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پراکنش گیاه در کشور: در شمال شرقی بیرجند، گناباد، قائنات، در اطراف کرج (به صورت کشت شده) در اغلب نقاط کشور کشت می‌شود.

نام فارسی: پرتقـــال

اندام مورد استفاده: میوه این گیاه مورد استفاده قرار می‌گیرند.

پراکنش گیاه در کشور: در نواحی مختلف شمال و جنوب ایران پرورش می‌یابد.

نام فارسی: فنــدوق

اندام مورد استفاده: قسمت مورد استفاده‌ی این درخت، پوست ساقه، پوست ریشه، سنبله‌ی نر و میوه آن است.

پراکنش گیاه در کشور: در آذربایجان، کلیبر، اهر، قره داغ، ارسباران، اردبیل، آستارا و طالش می‌روید.

نام فارسی: گریپ فروت

اندام مورد استفاده: میوه‌ی آن مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پراکنش گیاه در کشور: در شمال و مناطق مختلف کشور کاشته می‌شود.

نام فارسی: بـــه

اندام مورد استفاده: میوه و دانه و برگ گیاه مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پراکنش گیاه در کشور: در تبریز و بین تبریز و خوی و مراغه پراکنش دارد و در مناطق مختلف کشت می‌شود.

نام فارسی: شیرین بیــان

اندام مورد استفاده: ریشه‌ی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پراکنش گیاه در کشور: گرگان، آذربایجان، بین قطور سووخوی، کردستان، همدان، کرمانشاه، شیراز، پاسارگاد، تهران، جاجرود، دامغان، سمنان و یزد.

نام فارسی: علف چای، گل راعی

اندام مورد استفاده: قسمت مورد استفاده‌ی این گیاه گل‌های این گیاه است.

پراکنش گیاه در کشور: البرز، کرج، چالوس گیلان رشت.

نام فارسی: زوفــا

اندام مورد استفاده: برگ‌ها و سرشاخه‌ی گل‌دار گیاه مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پراکنش گیاه در کشور: این گونه در مازندارن و آذربایجان در منطقه‌ی حفاظت شده ارسباران انتشار دارد.

نام فارسی: گردو

اندام مورد استفاده: برگ و میوه مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پراکنش گیاه در کشور: نواحی شمالی ایران، جنگل‌های آستارا، طوالش دیلمان، رودبار، گلی داغ، دینو چال، بندر گز، قصر شیرین، ارسباران در ارتفاعات ۱۲۰۰ متری، نواحی مختلف البرز و غیره.

نام فارسی: کاهوی خوراکی

اندام مورد استفاده: برگ‌ها و ریشه‌ی آن مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پراکنش گیاه در کشور: در مناطق مختلف کشور کاشته می‌شود.

نام فارسی: خون فام

اندام مورد استفاده: قسمت مورد این گیاه  سرشاخه‌های گل‌دار آن است.

پراکنش گیاه در کشور: سواحل دریای خزر بین چالوس و نوشهر، گرگان، بندر گز، مازندران دره‌ی هراز، کلاردشت، آذربایجان نزدیک ارومیه، کردستان سنندج، همدان، بروجرد، اصفهان، بختیاری، اراک، خمین، خراسان بین شیروان و بجنورد و اطراف تهران.

نام فارسی: سیــب

اندام مورد استفاده: پوست ساقه، ریشه، برگ، میوه و پوست خارجی میوه.

پراکنش گیاه در کشور: نوع وحشی درخت در جنگل‌های نواحی شمالی، گچسر و نواحی مختلف البرز، آستارا تا گرگان، کندوان تا ارتفاعات ۲۷۰۰ متری و غیره می‌روید. نژادهای مختلف آن، در غالب نواحی پرورش می‌یابد.

نام فارسی: بابونه

اندام مورد استفاده: گل‌های گیاه مورد استفاده قرار می‌گیرند.

پراکنش گیاه در کشور: لرستان، بین خرم آباد و دورود. شمال غربی اندیمشک، خوزستان، صالح آباد، هفت گل، رامهرمز، اطراف تهران و دماوند.