سندرم خستگی مزمن و درمان‌های طبیعی

سندرم خستگی مزمن و درمان‌های طبیعی

سندرم خستگی مزمن و یا CFS، یک اختلال ویرانگر و پیچیده است. افراد مبتلای به  سندرم خستگی مزمن دچار خستگی شدید و یک سری از علائم دیگر می‌شوند  که با  استراحت در بستر بهبود نمی‌یابد  و می‌تواند بعد از فعالیت بدنی و یا اعمال ذهنی بدتر شود. کارکرد افراد مبتلای به این بیماری، اغلب در سطح قابل ملاحظه‌ای پایین‌تر از فعالیت آنها قبل از این است که  آنها بیمار شده بودند.

اطلاعات عمومی‌در مورد بیماری سندرم خستگی مزمن

علاوه بر خستگی شدید، علائم دیگر شامل درد عضلانی، اختلال در حافظه و یا تمرکز ذهنی، بی‌خوابی، ضعف و بی‌حالی است که بیش از ۲۴ ساعت پایدار باشد. در برخی موارد، CFS می‌تواند برای سال‌ها  باقی بماند.

برای محققان هنوز مشخص نیست که چه چیزی باعث ایجاد این بیماری می‌شود و هیچ آزمایشی برای تشخیص CFS وجود ندارد. علاوه بر این، به دلیل بسیاری از بیماری‌ها که  خستگی را  به عنوان یک علامت دارند ، پزشکان نیاز به مراقبت  و تشخیص برای رد کردن وضعیت دیگر را لازم نمی‌بینند.

تعریف CFS

در چند بیماری مورد CFS وجود دارد و همه ‌خستگی را به عنوان یکی از علائم بیماری در نظردارند . CFS نیاز به داشتن سه معیار دارد :

فردی که   به مدت ۶ یا چند ماه متوالی دچار  خستگی مزمن شدید و خستگی است که به علت اعمال در حال انجام و یا دیگر شرایط پزشکی مرتبط با خستگی نمی‌باشد (این شرایط دیگر نیاز به مدیریت  توسط یک دکترپس از تست‌های تشخیصی انجام گرفته دارد) . خستگی به طور قابل توجهی با فعالیت‌های روزانه و کار تداخل دارد.

فرد باید به صورت هم‌زمان دارای ۴ یا بیشتر نشانه از ۸  علامت زیر باشد:

  • ضعف بعد از کار بیش از ۲۴ ساعت پایدار
  • سرحال و قبراق نشدن بعد از  خواب
  • اختلال قابل توجهی از حافظه کوتاه مدت
  • درد عضلانی
  • درد در مفاصل بدون تورم یا قرمزی
  • سردرد از یک نوع و یا الگو و یا شدت
  • لنفادنوپاتی در گردن یا زیر بغل
  • گلودردی که به طور مکرر و یا در محدوده زمانی معینی اتفاق بیفتد.

این علائم باید تداوم داشته و یا در طول ۶ یا چند ماه متوالی بیماری عود کند ، و آنها نمی‌توانند برای اولین بار قبل از خستگی ظاهر شوند.

دیگر علائم همراه CFS

با وجود این‌که علائم زیر از علائم  CFS نیست و به تشخیص CFS کمک نمی‌کند، برخی از بیماران همچنین ممکن است این علائم اضافی را داشته باشند:

  • درد شکم
  • عدم تحمل الکل
  • نفخ
  • درد قفسه‌ی سینه
  • سرفه‌ی مزمن
  • اسهال
  • سرگیجه
  • خشکی چشم‌ها و دهان
  • درد گوش
  • ضربان قلب نامنظم
  • درد فک
  • خشکی صبحگاهی
  • حالت تهوع
  • عرق شبانه
  • مشکلات روانی (افسردگی، تحریک پذیری، اضطراب، حملات هراس)
  • تنگی نفس
  • احساس مشکلی پوست؛ مانند سوزن سوزن شدن
  • کاهش وزن
  • تیرگی مغز (احساسی مثل اینکه شما دچار یک تیرگی در مغز و روان خود هستید)
  • مشکل در حفظ حالت نشسته، سرگیجه، مشکلات تعادل و غش کردن
  • آلرژی یا حساسیت به غذاها، بوها، مواد شیمیایی، داروها، یا سر و صدا
  • روده‌ی تحریک پذیر
  • لرز و عرق شبانه
  • اختلالات بینایی (حساسیت به نور، مات بودن دید، درد چشم)
  • افسردگی و یا مشکلات خلق و خو (تحریک پذیری، نوسانات خلقی، اضطراب، حملات هراس)

این مهم است که مراقبت‌های بهداشتی خود را اگر شما تجربه هر یک از این علائم را داشتید، از این علائم مطلع کنید. در این حالت شما ممکن است سندرم خستگی مزمن و یا  اختلال قابل درمان دیگری داشته باشید. فقط یک‌ مراقب بهداشتی کارآزموده می‌تواند این بیماری را تشخیص دهد.

علل

با وجود یک جست‌وجوی قوی، برای دانشمندان هنوز مشخص نشده  است که چه چیزی باعث بروز سندرم خستگی مزمن می‌شود . در حالی که یک علت واحد برای CFS درعین حال ممکن است شناسایی می‌شود، احتمال دیگر این است که بیماری سندرم خستگی مزمن محرک‌های متعددی برای بروز داشته باشد .

برخی از علل احتمالی سندرم خستگی مزمن :

  • عفونت
  • اختلال عملکرد ایمنی بدن
  • فشار خون پایین که می‌تواند موجب غش شود (افت فشار خون عصبی با واسطه)
  • کمبود تغذیه‌ای
  • استرس که موجب فعال شدن محورHPA می‌شود که در آن عملکردهیپوتالاموس، هیپوفیز و غدد آدرنال تداخل می‌کند.

تشخیص

از آنجا که هیچ آزمایش خون، اسکن مغز، و یا دیگر روش‌های آزمایشگاهی برای تشخیص سندرم خستگی مزمن وجود ندارد، تشخیص این بیماری تنها می‌تواند پس از رد سایر بیماری‌های امکان پذیر باشد. یک دکتر برای اولین‌ بار باید یک تاریخچه‌ی دقیق از  بیمار بگیرد و پس از آن یک معاینه‌ی سلامت جسمی‌ و روانی کامل انجام دهد. بعد، یکسری از آزمایشات غربالگری آزمایشگاهی برای کمک به شناسایی و یا رد کردن سایر علل احتمالی علائم، درخواست خواهد شد. همچنین ممکن است آزمایش‌های اضافی برای پیگیری نتایج این آزمایش باشد. اگر بیمار به مدت ۶ ماه یا بیشتر احساس خستگی شدید می‌کند، اما حداقل ۴ نشانه  از ۸ علائم سندرم خستگی مزمن را ندارد (و در نتیجه، فاقد معیارهای لازم برای تشخیص سندرم خستگی مزمن است)، دکتر ممکن است تشخیص ایدیوپاتیک را اعلام کند (خستگی با علت ناشناخته). در عمل، بیماران مبتلا به خستگی ایدیوپاتیک مانند بیماران CFS درمان می‌شوند.

یک متخصص باید برای  تشخیص سندرم خستگی مزمن در نظر بگیرد که مورد مشکوک به بیماری، این سه معیار را دارا باشد:

فرد، خستگی مداوم غیر قابل توضیح را برای ۶ ماه یا بیشتر دارد که به دلیل اعمال در حال انجام نیست،  به طور قاب ملاحظه‌ای توسط استراحت بهبود نمی‌یابد  و به تازگی آغاز شده است (مادام العمر نیست).

خستگی در این بیماری به طور قابل توجهی با فعالیت‌های روزانه و کار تداخل دارد.

  • ضعف به صورت بیش از ۲۴ ساعت پایدار
  • سرحال و قبراق نشدن بعد از خواب
  • اختلال قابل توجه در حافظه کوتاه مدت
  • درد عضلانی
  • درد در مفاصل بدون تورم یا قرمزی
  • سردرد از یک نوع، الگو و یا شدت
  • لنفادنوپاتی در گردن یا زیر بغل
  • گلودردی که مکررا و یا در محدوده زمانی معینی اتفاق می‌‌افتد.

مدیریت سندرم خستگی مزمن

مدیریت سندرم خستگی مزمن می‌تواند به مانند خود  بیماری پیچیده باشد. هیچ درمانی وجود ندارد، هیچ داروهای تجویزی به طور خاص برای سندرم خستگی مزمن پیدا نشده است و نشانه‌های این بیماری نیز می‌تواند در طول زمان بسیار متفاوت باشد. بنابراین، افراد دارای سندرم خستگی مزمن از نزدیک باید بر سلامت خود نظارت داشته و اجازه دهند پزشک آنها از هر گونه تغییر در آنها اطلاع یابد و پزشکان باید در وضعیت‌های مختلف، به طور منظم بر بیماران خود نظارت داشته باشند.در این میان گاهی تغییر استراتژی درمان نیز مورد نیاز است.

سندرم خستگی مزمن بر روی  بیماران به روش‌های مختلف تاثیر می‌گذارد و طرح درمان باید برای رسیدگی به مخرب‌ترین نشانه‌ و یا نشانه‌هایی باشد که باعث غیرفعال کردن  بیمار می‌شود. کمک به تسکین بیمار از علائم، هدف اصلی درمان است. با این حال، انتظار یک بیمار برای بازگشت به فعالیت‌های معمول نباید یک هدف فوری باشد زیرا به دلیل اعمال فیزیکی و ذهنی که لازمه‌ی رسیدن به این هدف است ، ممکن است بیماری را تشدید کند.

از آنجا که سندرم خستگی مزمن یک بیماری پیچیده است، مدیریت آن ممکن است نیاز به گروه‌های مختلفی از متخصصان پزشکی داشته باشد. ارائه‌دهندگان مراقبت‌های اولیه می‌توانند برنامه‌های درمان موثر را بر اساس تجربه‌ی خود در درمان بیماری‌های دیگر اعمال کنند. رویکرد تیم درمانی  که پزشکان و بیماران را در بر می‌گیرد، یک کلید برای مدیریت سندرم خستگی مزمن است. بیماران هنگامی‌که می‌توانند در همکاری با یک تیم از پزشکان و سایر درمانگران، که ممکن است شامل متخصصان توانبخشی، متخصصان سلامت روانی و درمانگران فیزیکی یا ورزش درمانی باشد شرکت کنند، سود خواهند برد. با هم، آنها می‌توانند یک برنامه‌ی درمانی فردی طراحی کنند که به بهترین وجه نیازهای بیمار مبتلای به  سندرم خستگی مزمن را مرتفع کند. این برنامه باید در ترکیبی از روش‌های درمانی که به علائم رسیدگی می‌کند و همچنین  روش‌های مقابله و مدیریت فعالیت‌های عادی روزانه‌ی فرد بیمار باشد.

  مشکلات زندگی با سندرم خستگی مزمن

زندگی با سندرم خستگی مزمن می‌تواند مشکل باشد. مانند سایر بیماری‌های مزمن ناتوان کننده،  سندرم خستگی مزمن می‌تواند تأثیر مخربی بر زندگی روزمره‌ی بیمار  ایجاد کند و آنها نیازمند ایجاد تغییرات عمده در شیوه‌ی زندگی برای انطباق با محدودیت‌های بسیار ناشی از این بیماری است.

مشکلات شایع در بیماران سندرم خستگی مزمن شامل مشکلات مقابله با:

  • علائم متغیر و غیر قابل پیش بینی
  • کاهش در استقامت که با فعالیت‌های زندگی روزانه تداخل دارد
  • مشکلات حافظه و تمرکز که به طور جدی باعث صدمه بر کار یا عملکرد در مدرسه می‌شود
  • از دست دادن استقلال، امرار معاش و امنیت اقتصادی
  • تغییرات در روابط با شرکای زندگی، اعضای خانواده و دوستان
  • نگرانی در مورد پرورش کودکان

 

احساس خشم، گناه، اضطراب، انزوا و متارکه در بیماران CFS رایج است. در حالی که   درست است احساسات، عواطف حل نشده و استرس می‌تواند علائم را بدتر کند ولی درمان  این مشکلات با داروهای تجویزی می‌تواند با روند درمان بیماری سندرم خستگی مزمن تداخل ایجاد کند  و بهبودی و خلاص شدن از این بیماری  را  سخت‌تر نماید.

سندرم خستگی مزمن طی تحقیقات صورت گرفته برای افراد مبتلا که علائم خاصی را ندارند معمولا در بهار علائم خود را بیشتر نشان میدهد و اغاز بیماری معمولا در فصل بهار می‌باشد .در بسیاری موارد افراد بدون درمان و فقط با گذشت زمان و استراحت توانسته‌اند درمان مقطعی شده و نیاز به درمان دارویی پیدا نکرده‌اند ودر برخی موارد حادتر، نیاز به درمان جدی وجود دارد.

در طب نوین استفاده از ویتامین‌های گروه ب، تزریق نوروگلوبین درمان‌های مقطعی برای سندرم خستگی مزمن می‌باشد. با بررسی این ییماری در طب سنتی می‌توان درمان‌های تکمیل‌تر و بهتری را ارائه داد.

یکی از بهترین درمان‌های سندرم خستگی مزمن یا بی حالی‌های ایجاد شده در فصل بهار حجامت است. فصل بهار بهترین زمان انجام حجامت برای بسیاری از بیماری‌ها به عنوان یک راهکار تکمیلی است و به نوعی، واکسیناسیون فرد درمقابل بسیاری از بیماری‌هاست که در فصل بهار انجام می‌گیرد. برای افراد با خستگی مزمن  حجامت عام در اوایل بهار کفایت دارد و برای افرادی با مشکلات فشار خون و بیماری‌های قلبی و …. که طبق نظر متخصص طب سنتی دفعات و فاصله زمانی ان مشخص می‌گردد علاوه بر درمان ابتدا باید عوامل ایجاد این سندرم در افراد در این فصل را شناخت .

بسیاری از مردم بهار را بهترین و زیباترین فصل سال می‌دانند و علاقه‌مندند تجدید کلی طبیعت پس از یک زمستان سرد و طولانی را نظاره‌گر باشند. این فرایند طبیعی که  به طرز باور ناپذیری زیباست می‌تواند اثرات منفی و مثبتی بر روی جسم و روح بشر بگذارد. آیا تا به‌حال به تغییرات بدن‌تان در دوماه اول بهار توجه داشته‌اید؟ اگر نظر من را جویا باشید، بله، من متوجه یک احساس ضعف و خستگی شده‌ام که بدنم را مانند یک حشره، خواب آلود می‌کند. بسیاری از دوستانم هم می‌گویند با این مشکل روبه‌رو هستند. حالا زمان این رسیده که چشمان‌تان را به روی حقیقت بگشایید. بهار منبع قدرتمند انرژی‌هاست، البته نه برای انسان‌ها. تغییر آب ‌وهوا و ریتم شبانه روز در بهار باعث می‌شود انسان‌ها در مسیری از استرس‌ها و افسردگی‌های موقتی قرار بگیرند. به‌علاوه که مقاومت بدن در فصل بهار نسبت به فاکتورهای مختلف به طرز چشمگیری بسیار کمتر از فصل پاییز و زمستان است. کسالت بهاری نشانه‌ای از یک بیماری علاج ناپذیر نیست و فقط علامت این است که بدن با تغییرات مهم فیزیکی روبه‌روست. هرچند افراط هم امر پسندیده‌ای به حساب نمی‌آید. باید با مشکلاتتان به طور جامع برخورد کرده و درمانش کنید. برطرف کردن مشکلات به شما این موقعیت را می‌دهد تا از تمامی‌خطرات احتمالی و برانگیختگی سیستم ایمنی بدن به طور طبیعی جلوگیری کنید .خوب همیین طور که ذکر شد با تغییر فصل و رویش و زایش طبیعت خصوصیات و رفتارهایی سراغ افراد می‌رود اعم از افسردگی موقت،خواب الودگی ،سردردهای غیر طبیعی ،خستگی مفرط و….که نشانه‌های سندرم خستگی مزمن می‌باشد که در بالا توضیح داده شد .

در شماره‌ی آینده به ارائه‌ی روش‌هایی می‌پردازیم که به شیوه‌ی طبیعی به درمان این سندروم کمک شایانی می‌کند.

 

دکتر حلیمه اکبرزاده؛متخصص طب سنتی