درمان‌های طبیعی شکستگی‌ها

درمان‌های طبیعی شکستگی‌ها

دکتر عمران حبیبی
متخصص فارماکوگنوزی و گیاهان دارویی

امروزه توجه به این نکته مهم است که اگر استخوان‌های شکسته به خوبی و با روش‌های مناسب ترمیم نشوند، باعث ایجاد مشکلات جدی برای فرد مصدوم می‌شوند. یکی از روش‌های کمکی در درمان، استفاده از گیاهان و درمان‌های طبیعی است که می‌توانند روند بهبود شکستگی استخوان در افراد سرعت بخشیده و با کاهش درد و همچنین تامین مواد مغذی مورد نیاز جهت بازسازی استخوان‌های شکسته نقش بسیار مهمی در ترمیم آن‌ها داشته باشند.

تغذیه‌ی مناسب برای جوش خوردن شکستگی استخوان

مهم‌ترین عامل در روند بهبود و تسریع جوش خوردگی استخوان‌های شکسته‌، تغذیه‌ی مناسب است. بدن برای ترمیم شکستگی نیاز به کربوهیدرات، پروتیین، چربی، ویتامین، مواد معدنی و آب دارد.

پروتیین

از مواد مهم تشکیل دهنده‌ی ساختمان استخوان‌ها، پروتیین‌ها هستند و تامین آن، از ضروریات برای تسریع در جوش خوردن شکستگی استخوان‌هاست. علاوه بر منابع حیوانی می‌توان از پروتیین‌هایی با منشا گیاهی مانند انواع غلات (گندم، ذرت، جو، چاودار و…) و حبوبات (لوبیا، نخود، عدس و لپه) نیز برای تامین آن استفاده کرد، که مشکلات افزایش اسید اوریک خون و چربی خون را هم در پی نخواهد داشت.

اسید آمینه لیزین

این اسید آمینه نقش بسیار مهمی در جذب کلسیم به استخوان‌ها دارد. اکثر موادی که پروتیین زیادی دارند، از لیزین زیادی هم برخوردار هستند مانند شیر کم چرب، ماهی، سویا، تخم مرغ و منابع گیاهی مانند لوبیا، سیب و اسفناج.

کلسیم

عنصر کلسیم از مهم‌ترین موادی است که بدن برای سرعت بخشیدن به جوش خوردن شکستگی استخوان‌ها به آن نیاز دارد. کلسیم جزو مهم سازنده‌ی استخوان است و ۹۹ درصد کلسیم بدن شما در استخوان‌های شماست. بدن یک فرد عادی در حالت معمولی روزانه به هزار میلی‌گرم کلسیم نیاز دارد و در شرایط شکستگی‌ها، این میزان افزایش می‌یابد که علاوه بر دارو‌های شیمیایی مهم‌ترین منبع طبیعی تهیه‌ی آن، مصرف انواع لبنیات، حبوبات و مغز‌های پسته، فندق، بادام و تخم آفتاب‌گردان است.

ویتامین C

از آن‌جایی که کلاژن جزو مهمی از ساختمان استخوان محسوب می‌شود و ویتامین C نقش مهمی در ساخت کلاژن دارد، پس برای بهبود شکستگی استخوان حضور آن بسیار ضروری است. همچنین ویتامینC باعث تسریع روند بهبودی زخم می‌شود. این ویتامین در اکثر میوه‌ها از جمله انواع مرکبات، آلو و توت فرنگی به وفور یافت می‌شود.

روی

روی عنصر بسیار مهمی برای ترمیم بافت‌ها محسوب می‌گردد که مصرف آن می‌تواند در ترمیم شکستگی‌ها هم مفید باشد. روی در اسفناج و کلم بروکلی به وفور یافت می‌شود.

منیزیم

این ماده در اسفناج و کلم بروکلی یافت می‌شود.

ویتامین K

این ویتامین در استخوان سازی دخالت می‌کند و در جوش خوردن شکستگی‌ها نقش مهمی دارد. ویتامین K در کلم، کاهو و اسفناج یافت می‌شود.

سیلیکا

این ماده در پوست گوجه فرنگی، خیار سبز و فلفل سبز و قرمز یافت می‌شود.

نکته

موادی مثل شکر، نمک، کافیین، گوشت قرمز، روغن جامد و شیر پرچرب می‌تواند موجب ضعیف شدن استخوان و کند شدن روند ترمیم شکستگی استخوان شود.

مسکن‌ها و ضد درد‌های گیاهی

رزماری یا اکلیل کوهی

رزماری گیاهی است با خواص دارویی و طبی بسیار فراوان؛ از عصاره‌ی برگ‌های این گیاه برای تهیه‌ی دارو و عطر استفاده می‌شود. مصرف موضعی برگ‌ها یا عصاره‌ی آن باعث افزایش جریان گردش خون موضعی می‌شود و همین امر می‌تواند سبب تسکین درد، به خصوص در استخوان‌های شکسته، آرتریت روماتویید و گرفتگی‌های عضلانی شود.

برگ ریحان

برگ ریحان از سبزیجات خوردنی است که بر سر سفره گذاشته می‌شود و به دلیل عطری که دارد، برای معطر ساختن غذاها از آن استفاده می‌شود. ریحان از لحاظ طب سنتی ایران، كمی گرم و خشك است و مصرف خوراکی آن دارای کاربرد‌های درمانی بسیار متنوعی است از جمله: آرامش اعصاب، شادی‌آور، ضدنفخ، ضداسپاسم دستگاه گوارش و دل پیچه. همچنین مصرف موضعی عصاره‌ی برگ آن به صورت پماد به برطرف شدن انواع دردهاي عضلاني، مفصلي، آرتروز (به خصوص آرتروز زانو)، استئو آرتريت، آرتريت روماتویيد، کوفتگي، ضرب ديدگي، در رفتگي و شکستگی‌های استخوانی کمک می‌کند.

در زمان استفاده از پماد، جريان خون موضع افزايش مي‌يابد. با افزايش خون، عوامل ضدالتهاب در موضع افزايش يافته و التهاب موضع برطرف مي‌شود. برطرف شدن التهاب موجب اسپاسم عضلات و تسکين درد شده و به همين علت براي درمان درد و التهاب به کار مي‌رود.

فلفل قرمز

فلفل دارای خواص فوق‌العاده‌ای از جمله ضدسرماخوردگی، هضم بهتر غذا، کمک به درمان برونشیت و محرک قوای جنسی است و در کنار مصرف خوراکی به فرم موضعی به دلیل حضور ماده ای به نام «کاپسایسین» در پمادهای ضددرد و مسکن موضعی مورد استفاده قرار می‌گیرد.کاپسایسین با فیبرهای کوچک عصبی سیستم بی‌حسی که باعث تسکین موقت درد می‌شود وارد عمل شده و درد را کاهش می‌دهد و در شکستگی‌ها و درد‌های عضلانی کاربرد دارد.

نکته: در افراد حساس و آلرژیک نباید مصرف شود و از تماس دست با چشم و نواحی حساس خودداری گردد.

مخلوط برگ نعنا و کرفس

علاوه بر مصرف خوراکی این گیاهان دارویی که اثرات بسیار متنوعی دارد، مصرف عصاره‌ی برگ‌های این گیاهان به صورت پماد موضعی هم، سبب تسکين درد استئو آرتريت زانو، تسکين دردهاي عضلاني اسکلتي، کشيدگي تاندوني، گرفتگي عضلاني و شکستگی‌های استخوانی می‌شود که اثرات ضددرد آن را به ترکیب منتول موجود در آن نسبت می‌دهند.

مقدار مصرف

با توجه به وسعت ناحيه‌ی دردناک؛ روزي ۴ بار، مقداري از عصاره‌ی برگ‌ها را روي ناحيه به آرامي ماساژ دهيد.

موارد منع مصرف

دوران بارداري، شيردهي و کودکان

وجود هرگونه زخم يا جراحت در محل استفاده

گیاه آرنیکا

آرنیکا دارای گل‌های کوچک زرد رنگی است که توانایی قابل توجهی در کاهش کوفتگی و ورم ناشی از ضربه دارد. می‌توان برای کاهش ورم و احتقان عروقی بلافاصله پس از بروز شکستگی از آرنیکا استفاده کرد. پماد آرنیکا در داروخانه‌ها به فروش می‌رسد. می‌توانید مقداری از آن را روی محل رگ به رگ شده یا ضربه دیده بمالید و به آرامی ماساژ دهید.

سیمفیتوم یا گاوزبان کامفری

ریشه و برگ‌های این گیاه در روند بهبود و تسریع ترمیم استخوان‌های شکسته و جوش خوردن آن‌ها بسیار مفید است و می‌تواند درد مزمن ناشی از شکستگی‌ها را کاهش دهد.

روتا یا سداب (Ruta)

از این گیاه برای معالجه‌ی کوفتگی استخوان و در زمانی که روند ترمیم استخوان کند است، استفاده می‌شود. روتا برای بافت همبند اطراف و پوشش استخوان‌ها نیز مفید است. از این دارو در مواقع تشدید درد در اثر سرما و رطوبت هم استفاده می‌شود.

اوپاتوریوم ارغوان

این گیاه درد و شکستگی استخوان‌ها را بهبود می‌بخشد. توصیه می‌شود افرادی که صبح‌ها هنگام حرکت دچار درد شدید مثل درد ناشی از ضرب دیدگی می‌شوند از این دارو طبیعی استفاده کنند.